Μια πολύ ζεστή καλοκαιρινή μέρα, ο Γιώργος ξέχασε το κλειδί της πόρτας
του σπιτιού του έξω στον κήπο. Όταν το βρήκε και προσπάθησε να ξεκλειδώσει την πόρτα, το κλειδί δεν χωρούσε
στην κλειδαρότρυπα. Αφού μετακίνησε το κλειδί σε σκιερό δροσερό μέρος και πέρασαν
μερικά λεπτά, ξαναδοκίμασε. Παρατήρησε ότι μπορούσε με ευκολία να τοποθετήσει
το κλειδί στην κλειδαρότρυπα και ξεκλείδωσε την πόρτα.
Ο πατέρας του Ανδρόνικου τοποθέτησε στο
αναμμένο μάτι της ηλεκτρικής κουζίνας ένα μπρίκι με γάλα. Σε μερικά λεπτά ο
Ανδρόνικος παρατήρησε, ότι το γάλα ξεχείλισε. Γιατί συνέβη αυτό;Τι θα έπρεπε να
κάνει;
Ο Σωκράτης κρέμασε τα φουσκωμένα του
μπαλόνια πάνω από το σώμα της κεντρικής θέρμανσης. Σε λίγο παρατήρησε ότι το
ένα έσπαζε μετά το άλλο. Γιατί συνέβη αυτό;
Τι παθαίνει ένα σώμα (στερεό, υγρό ή αέριο)
αν το θερμάνουμε ή αν το ψύξουμε;
Θερμική διαστολή και συστολή στερεών
Θερμική διαστολή και συστολή υγρών
Θερμική διαστολή και συστολή αερίων
•
Όταν ένα σώμα (στερεό, υγρό ή
αέριο) θερμαίνεται, διαστέλλεται (μεγαλώνουν οι διαστάσεις του).
•
Όταν ένα σώμα ψύχεται, συστέλλεται
(μικραίνουν οι διαστάσεις του).
Μπορείτε να μελετήσετε την πιο κάτω ιστοσελίδα
για περισσότερες πληροφορίες.
Τα υλικά δεν διαστέλλονται όλα στον ίδιο
βαθμό.
Για παράδειγμα, ο ορείχαλκος διαστέλλεται περισσότερο
από τον σίδηρο, ενώ το οινόπνευμα διαστέλλεται περισσότερο από το νερό.
Μια εφαρμογή είναι το διμεταλλικό έλασμα (2 λωρίδες
διαφορετικών μετάλλων κολλημένες η μια πάνω στην άλλη).
Όταν θερμαίνουμε το διμεταλλικό έλασμα, o ορείχαλκος διαστέλλεται περισσότερο από τον σίδηρο (κράμα invar), με αποτέλεσμα το διμεταλλικό
έλασμα να καμπυλώνει.
Διμεταλλικά ελάσματα χρησιμοποιούμε στους θερμοστάτες.
Για παράδειγμα, στο θερμοστάτη του ηλεκτρικού
σίδερου χρησιμοποιείται διμεταλλικό έλασμα, ώστε σε περίπτωση υπερθέρμανσης
αυτό να καμπυλώσει (λόγω διαφορετικής διαστολής των δύο μετάλλων) και να
ανοίξει το κύκλωμα.
